Nhiều đứa trẻ bắt đầu năm học bằng việc làm bài trên bàn ăn, vừa viết vừa nghe tiếng ti vi phòng khách. Một góc học riêng, dù chỉ rộng hơn một mét vuông, thường giúp con vào nếp nhanh hơn hẳn. Bài viết này gợi ý cách bố trí góc học tập cho con hợp phong thủy, nghĩa là kết hợp những quan niệm truyền thống về hướng ngồi với các nguyên tắc rất đời thường về ánh sáng, tư thế và sự gọn gàng. Phần phong thủy chỉ để tham khảo, phần thực tế thì bố mẹ nên ưu tiên.
Phong thủy góc học nhìn từ hai phía
Theo phong thủy, góc học tốt là nơi "tụ khí": yên tĩnh, có chỗ dựa, nhìn thấy được lối vào và không bị luồng gió hay vật nhọn chiếu vào. Nếu đọc kỹ, phần lớn những điều này trùng với lời khuyên của người làm giáo dục và bác sĩ nhãn khoa. Ngồi chỗ yên, ánh sáng đủ, bàn ghế vừa người thì trẻ ít mỏi, ít xao nhãng. Vì thế, bố mẹ không cần tin tuyệt đối vào phong thủy vẫn có thể áp dụng phần lớn gợi ý dưới đây.
Chọn hướng bàn học theo quan niệm
Theo cung phi của con
Trường phái Bát trạch chia người theo cung phi, tính từ năm sinh và giới tính. Người thuộc Đông tứ mệnh (Khảm, Ly, Chấn, Tốn) hợp các hướng Đông, Đông Nam, Nam, Bắc. Người thuộc Tây tứ mệnh (Càn, Khôn, Cấn, Đoài) hợp các hướng Tây, Tây Bắc, Tây Nam, Đông Bắc. Bàn học nên kê sao cho khi ngồi, con quay mặt về một trong các hướng hợp với mình.
Vài ví dụ đã tính theo công thức cung phi: bé trai sinh năm 2014 cung Tốn và bé gái sinh năm 2015 cung Chấn đều thuộc Đông tứ mệnh. Bé trai sinh năm 2016 cung Khôn và bé gái sinh năm 2018 cung Càn thuộc Tây tứ mệnh. Cách tính này giống với cách xem hướng nhà, bạn có thể tham khảo thêm ở bài xem hướng nhà theo tuổi hợp phong thủy.
Theo vị trí Văn Xương
Văn Xương là ngôi sao được gắn với chữ nghĩa, thi cử. Có vài cách xác định vị trí Văn Xương, ví dụ theo hướng nhà hoặc theo can của năm sinh. Theo cách thứ hai, người can Giáp có Văn Xương ở Đông Nam, người can Quý ở chính Đông. Bé sinh năm 2014 Giáp Ngọ vì vậy hợp góc Đông Nam, bé sinh năm 2013 Quý Tỵ hợp phía Đông. Các can khác và cách tính theo hướng nhà được trình bày trong bài cách xác định vị trí Văn Xương.
Nếu phòng quá nhỏ, không kê được theo hướng hợp, hãy ưu tiên các nguyên tắc về vị trí và ánh sáng ở phần dưới. Một chỗ ngồi đủ sáng, có lưng tựa vẫn tốt hơn một hướng đẹp mà tối và chật.
Vị trí đặt bàn học
- Lưng tựa tường: phía sau ghế nên là tường đặc hoặc tủ cao, theo phong thủy là có "chỗ dựa". Thực tế, trẻ ngồi yên tâm hơn khi không có người đi lại sau lưng.
- Không quay lưng ra cửa: quan niệm cho rằng ngồi như vậy dễ bất an. Lý do thực tế là con sẽ hay ngoái lại mỗi khi có tiếng mở cửa, mất mạch suy nghĩ.
- Nhìn thấy cửa ở góc chéo: cách kê hợp lý là bàn đặt lệch sang một bên, khi ngồi con thấy được cửa ra vào bằng khóe mắt.
- Không kê sát giường: nhìn thấy giường suốt buổi học thì trẻ dễ muốn nằm, nhất là buổi tối.
Ánh sáng cho góc học
Với trẻ thuận tay phải, nguồn sáng chính nên chiếu từ bên trái, để bóng của bàn tay và cây bút không đổ lên trang vở. Trẻ thuận tay trái thì làm ngược lại, đặt đèn bàn bên phải. Ngoài đèn bàn, nên bật thêm đèn trần để căn phòng không quá tối so với mặt bàn, tránh mắt phải điều tiết liên tục. Không nên để đèn chiếu thẳng vào mắt hoặc kê bàn quay mặt ra cửa sổ có nắng gắt, vì ánh sáng ngược gây chói. Cứ khoảng nửa tiếng, hãy nhắc con nhìn ra xa vài phút cho mắt nghỉ.
Chiều cao bàn ghế theo chiều cao của con
Đây là phần có số liệu cụ thể. Thông tư liên tịch 26/2011/TTLT-BGDĐT-BKHCN-BYT hướng dẫn tiêu chuẩn bàn ghế học sinh chia bàn ghế thành 6 cỡ theo chiều cao của học sinh. Bố mẹ có thể dùng bảng này làm mốc khi mua bàn ghế cho con ở nhà:
| Cỡ | Chiều cao của trẻ (cm) | Chiều cao ghế (cm) | Chiều cao bàn (cm) |
|---|---|---|---|
| I | 100 đến 109 | 26 | 45 |
| II | 110 đến 119 | 28 | 48 |
| III | 120 đến 129 | 30 | 51 |
| IV | 130 đến 144 | 34 | 57 |
| V | 145 đến 159 | 37 | 63 |
| VI | 160 đến 175 | 41 | 69 |
Trẻ lớn rất nhanh, nên bàn ghế chỉnh được độ cao là lựa chọn kinh tế. Khi thử, hãy để con ngồi và quan sát: bàn chân đặt phẳng trên sàn, đầu gối gập gần vuông góc, cẳng tay đặt lên bàn mà vai không bị nhô lên. Nếu ghế cao hơn mức cần, có thể kê thêm bục để chân.
Màu sắc và cây xanh
Tường góc học nên dùng màu dịu như trắng kem, xanh lá nhạt, xanh dương nhạt để mắt dễ chịu. Nếu muốn theo mệnh, có thể dùng màu hợp mệnh ở đồ dùng nhỏ: bé sinh năm 2016 mệnh Sơn Hạ Hỏa hợp hộp bút xanh lá hay đỏ, bé sinh năm 2018 mệnh Bình Địa Mộc hợp xanh lá, xanh dương, bé sinh năm 2020 mệnh Bích Thượng Thổ hợp vàng, cam. Tránh sơn cả mảng tường màu quá rực vì dễ gây kích thích.
Một chậu cây nhỏ dễ sống như trầu bà, lưỡi hổ, kim tiền giúp góc học có điểm xanh để mắt nghỉ. Nên tránh cây có gai hoặc có nhựa gây ngứa, nhất là với trẻ nhỏ hay sờ nghịch. Bài cây cảnh hợp mệnh có danh sách cây theo từng mệnh và cách chăm.
Những điều nên tránh ở góc học
Gương đối diện bàn học là điều phong thủy hay nhắc nhất. Ngoài lý do theo quan niệm, gương phản chiếu ánh đèn và mọi chuyển động phía sau nên rất dễ làm trẻ mất tập trung. Đồ chơi bày bừa, màn hình ti vi trong tầm mắt cũng vậy, hãy cất vào hộp có nắp hoặc chuyển sang góc khác. Trên mặt bàn chỉ nên để sách vở của buổi học hôm đó.
Câu hỏi thường gặp
Con thuận tay trái thì đặt đèn bên nào?
Đặt đèn bên phải. Nguyên tắc chung là nguồn sáng đến từ phía tay không cầm bút, để bóng tay không che mất chữ.
Phòng nhỏ không kê được hướng tốt thì sao?
Hãy ưu tiên lưng tựa tường, đủ sáng và không quay lưng ra cửa. Nếu muốn, có thể đặt một vật nhỏ như lọ bút, kệ sách ở hướng hợp với con theo quan niệm, thay vì xoay cả bàn.
Có nên đặt tháp Văn Xương trên bàn học?
Nhiều gia đình đặt tháp Văn Xương như một vật nhắc nhở tinh thần học tập. Điều này không bắt buộc. Một mặt bàn gọn, ít đồ vẫn quan trọng hơn bất kỳ vật phẩm nào.
Bàn học kê sát cửa sổ có tốt không?
Tốt nếu ánh sáng đến từ bên cạnh. Không nên để con ngồi quay mặt thẳng ra cửa sổ có nắng gắt hoặc nhìn ra đường đông người, vừa chói mắt vừa dễ xao nhãng.
Lời kết
Một góc học tốt không cần tốn nhiều tiền: bàn ghế vừa người, đèn đặt đúng phía, lưng tựa tường và mặt bàn gọn là đã đủ nền tảng. Những gợi ý về hướng ngồi trong bài góc học tập cho con hợp phong thủy là phần thêm vào để bố mẹ yên tâm, còn thói quen học đều đặn mỗi ngày mới là thứ giúp con tiến bộ.