Truyền thuyết kể rằng tỳ hưu là con vật chỉ ăn vàng bạc châu báu mà không thải ra, nên được xem là linh vật gom của về mà không để thất thoát. Ngày nay, tỳ hưu xuất hiện trên vòng tay, mặt dây chuyền, nhẫn và tượng đặt bàn ở rất nhiều gia đình, cửa hàng. Câu hỏi được tìm nhiều nhất là tỳ hưu hợp mệnh gì, đeo thế nào cho đúng. Bài này trả lời theo quan niệm phổ biến, có đối chiếu nhiều nguồn ở những điểm hay gây tranh cãi. Tỳ hưu là vật mang ý nghĩa tinh thần, không phải bùa để làm giàu.
Ý nghĩa tỳ hưu theo quan niệm dân gian
Tỳ hưu có đầu giống rồng, thân giống sư tử, thường được tạc ở tư thế ngồi hoặc nằm phục, miệng rộng. Dân gian gán cho tỳ hưu ba ý nghĩa chính:
- Chiêu tài: cái miệng rộng tượng trưng cho việc hút tài lộc từ bên ngoài vào.
- Giữ của: vì không thải ra, tỳ hưu tượng trưng cho việc giữ được tiền đã kiếm.
- Trấn trạch: dáng vẻ uy dũng được cho là xua bớt điều xấu khỏi nhà và người đeo.
Nhiều nơi bán tỳ hưu theo cặp, con đực gắn với chiêu tài, con cái gắn với giữ của. Bạn có thể chọn một con hoặc một cặp, không có quy định bắt buộc.
Tra mệnh trước khi chọn tỳ hưu
Tỳ hưu không gắn với con giáp nào, ai cũng có thể dùng. Thứ được chọn theo mệnh là chất liệu và màu đá. Một vài năm sinh tính theo nạp âm để bạn đối chiếu:
- 1971 Tân Hợi: Thoa Xuyến Kim, mệnh Kim.
- 1978 Mậu Ngọ: Thiên Thượng Hỏa, mệnh Hỏa.
- 1981 Tân Dậu: Thạch Lựu Mộc, mệnh Mộc.
- 1983 Quý Hợi: Đại Hải Thủy, mệnh Thủy.
- 1999 Kỷ Mão: Thành Đầu Thổ, mệnh Thổ.
Nếu ngày sinh của bạn rơi vào khoảng trước Tết Nguyên đán, hãy tính theo năm âm lịch liền trước.
Chọn chất liệu và màu đá tỳ hưu theo mệnh
Nguyên tắc vẫn là vòng sinh khắc: đá mang màu nuôi dưỡng mệnh hoặc cùng hành với mệnh thì nên chọn, đá mang màu khắc mệnh thì bỏ qua. Bảng sau ghép màu với những loại đá, kim loại thường dùng để làm tỳ hưu.
| Mệnh | Màu hợp | Chất liệu gợi ý | Màu nên tránh |
|---|---|---|---|
| Kim | Trắng, xám, ánh kim, vàng, nâu nhạt | Bạc, thạch anh trắng, thạch anh vàng, mắt hổ vàng | Đỏ, hồng, tím |
| Mộc | Xanh lá, đen, xanh dương | Ngọc bích, cẩm thạch xanh, obsidian, tỳ hưu gỗ | Trắng, xám, bạc |
| Thủy | Đen, xanh dương, trắng, xám | Obsidian, aquamarine, thạch anh trắng, bạc | Vàng, nâu đất |
| Hỏa | Đỏ, hồng, tím, cam, xanh lá | Thạch anh hồng, thạch anh tím, mã não đỏ, ngọc bích | Đen, xanh dương đậm |
| Thổ | Vàng, nâu, đỏ, hồng, cam | Thạch anh vàng, mắt hổ vàng nâu, mã não đỏ | Xanh lá |
Nếu muốn hiểu thêm về tính chất từng loại đá trước khi mua, bài đá phong thủy: chủng loại và màu hợp mệnh có phần giới thiệu chi tiết.
Vòng tay tỳ hưu đeo tay nào
Đây là điểm được hỏi nhiều nhất. Đối chiếu nhiều trang hướng dẫn phong thủy và trang sức, quan niệm phổ biến là đeo tay trái. Lý do được đưa ra là tay trái tượng trưng cho chiều "nhận vào", hợp với ý nghĩa chiêu tài. Một số nguồn bổ sung rằng đeo tay phải cũng được, với ý nghĩa trừ tà, giữ bình an. Nghĩa là không có tay nào bị cấm, chỉ khác nhau ở điều người đeo mong muốn.
Về hướng đầu tỳ hưu, các nguồn diễn đạt hơi khác nhau, nhưng thống nhất ở hai điểm: đầu không chúc xuống và không quay mông về phía người đeo. Cách hiểu thường gặp là đầu hướng ra ngoài như đang đi "đón" tài lộc. Khi mua, bạn có thể nhờ người bán xỏ sẵn theo đúng chiều này.
Một số quy ước khác cũng được nhiều nơi nhắc lại, kèm lý do thực tế:
- Không cho người khác đeo thử hay sờ vào tỳ hưu: theo quan niệm, tỳ hưu "nhận chủ". Thực tế, mồ hôi và tay bẩn làm bề mặt đá xỉn nhanh hơn.
- Tháo ra khi tắm, rửa bát: dân gian coi đó là giữ vật được sạch sẽ, trang trọng. Thực tế, xà phòng, nước rửa chén và nước nóng làm dây chun nhanh giãn, đá đánh bóng bị mờ.
- Tháo khi ngủ và khi tập thể thao: vòng đá cứng dễ cấn tay, va đập dễ nứt hạt.
Số hạt trên vòng cũng là chuyện nhiều người để ý. Bạn có thể tìm hiểu thêm ở bài ý nghĩa số lượng hạt trên vòng tay phong thủy.
Tượng tỳ hưu đặt ở đâu
Với tượng, quy ước được nhắc nhiều nhất là cho đầu tỳ hưu hướng ra cửa chính hoặc cửa sổ lớn, nơi được xem là đón khí vào nhà. Vị trí hay chọn là bàn làm việc, quầy thu ngân, phòng khách, trên kệ cao hoặc gần két sắt. Những chỗ nên tránh gồm:
- Nhà vệ sinh, nhà bếp: theo quan niệm là nơi ô uế, nhiều hỏa khí. Thực tế, hơi ẩm và dầu mỡ bám làm tượng nhanh bẩn, tượng gỗ dễ mốc.
- Đối diện gương: dân gian cho rằng gương phản lại tài khí. Thực tế, ánh sáng phản chiếu từ gương cũng làm góc đó chói mắt.
- Sát sàn nhà: tượng đặt thấp dễ bị đá trúng, trẻ nhỏ với tới, vỡ hoặc mẻ.
Ngoài ra còn nhiều chi tiết như số lượng, cặp đôi, hướng nhìn ra đường. Nếu bạn định bày tượng ở cửa hàng, bài lưu ý khi bày tỳ hưu tổng hợp khá đầy đủ.
Ai được khuyên cân nhắc khi đeo tỳ hưu
Ở điểm này, mỗi nguồn nói một kiểu. Một số trang cho rằng ai cũng đeo được, có nơi khuyên phụ nữ mang thai, người già yếu và trẻ nhỏ nên cân nhắc. Xét về thực tế, có lý do để thận trọng với trẻ nhỏ vì hạt đá có thể bị nuốt khi dây đứt. Phụ nữ mang thai hay bị phù tay, vòng đeo chặt sẽ gây khó chịu. Ngoài ra, chẳng có lý do gì để ai đó phải kiêng nếu họ thích và đeo thấy thoải mái.
Phân biệt đá thật và đá giả cơ bản
- Cảm giác cầm: đá tự nhiên thường mát tay và nặng hơn nhựa cùng kích thước. Nhựa nhẹ, ấm lên rất nhanh trong lòng bàn tay.
- Vân và màu: đá thật có vân, đốm, tạp chất không đều nhau. Màu quá đều, quá rực trên mọi hạt có thể là thủy tinh hoặc đá nhuộm.
- Soi đèn: thủy tinh thường có bọt khí tròn nhỏ bên trong. Đá nhuộm hay có màu đậm dồn ở các vết nứt.
- Giá và giấy tờ: giá rẻ bất thường là dấu hiệu cần cẩn trọng. Với món đắt tiền, nên mua nơi có giấy kiểm định của đơn vị kiểm định đá quý.
Câu hỏi thường gặp
Tỳ hưu bạc hợp mệnh nào?
Bạc mang màu trắng của hành Kim, hợp nhất với mệnh Kim và mệnh Thủy. Người mệnh Mộc thường được khuyên chọn chất liệu khác, ví dụ ngọc bích hoặc gỗ.
Có bắt buộc khai quang tỳ hưu không?
Không bắt buộc. Một số người mang tỳ hưu đến chùa hoặc nhờ người có hiểu biết làm nghi thức khai quang để thêm yên tâm. Nhiều người khác chỉ rửa sạch và đeo luôn.
Vòng tỳ hưu bị đứt, vỡ có phải điềm xấu không?
Nhiều người tin rằng vòng đứt là đã "đỡ hạn" cho chủ. Thực tế, dây chun lâu ngày giãn và mỏi nên đứt là bình thường. Nếu hạt còn nguyên, bạn chỉ cần xâu lại bằng dây mới. Tỳ hưu vỡ thì có thể cất đi hoặc thay con khác.
Đeo tỳ hưu và vòng khác cùng tay được không?
Không có quy định cấm. Bạn chỉ nên tránh đeo chung với vòng kim loại cứng vì va chạm dễ làm trầy mặt đá.
Lời kết
Chọn màu đá hợp mệnh, đeo tay trái theo quan niệm phổ biến và giữ cho vòng sạch sẽ là những điều đơn giản ai cũng làm được. Mong phần giải đáp tỳ hưu hợp mệnh gì giúp bạn chọn được món đồ mình thích, còn chuyện tiền bạc vẫn cần đến sự chăm chỉ và tính toán của chính mình.
