Khi duyệt bản vẽ, chỗ đặt nhà vệ sinh thường là phần khiến chủ nhà cân nhắc lâu nhất: đặt gần thì tiện, đặt xa thì đỡ mùi, đặt giữa thì tiết kiệm ống. Phong thủy truyền thống có cả một hệ thống quy tắc cho căn phòng nhỏ này. Điều thú vị là gần như mọi điều kiêng đều trùng với lời khuyên về vệ sinh, thông gió, chống thấm. Bài viết đi qua từng nguyên tắc về vị trí nhà vệ sinh hợp phong thủy, kèm lý do thực tế, để bạn hiểu vì sao người xưa dặn như vậy. Phần phong thủy là quan niệm tham khảo, phần kỹ thuật thì nên hỏi thêm kiến trúc sư hoặc thợ có kinh nghiệm.
Nguyên tắc chung: đặt ở phương xấu của nhà
Theo phong thủy Bát trạch, mỗi ngôi nhà có bốn phương tốt và bốn phương xấu, tính từ hướng tọa của nhà. Nhà vệ sinh được xem là nơi chứa uế khí, nên đặt ở phương xấu với ý "lấy uế trấn hung", nhường phương tốt cho cửa chính, phòng ngủ, bếp, phòng thờ. Người ta gọi đó là nguyên tắc tọa hung.
Ví dụ một ngôi nhà tọa Bắc hướng Nam: các phương tốt là Bắc, Đông, Nam, Đông Nam, còn bốn phương xấu là Tây Bắc, Tây, Tây Nam, Đông Bắc. Nhà vệ sinh có thể đặt ở một trong bốn góc xấu này. Về thực tế, cách chia này còn có lợi là dồn khu ẩm ướt vào góc ít dùng, để những vị trí đẹp nhất dành cho không gian sinh hoạt.
Để xác định phương, bạn đứng ở tâm nhà, dùng la bàn chia mặt bằng thành tám phần. Tâm nhà là giao điểm hai đường chéo của mặt bằng nếu nhà hình chữ nhật. Với nhà méo hoặc có phần nhô ra, việc tìm tâm phức tạp hơn, nên nhờ người có chuyên môn.
Những vị trí nên tránh và lý do thực tế
Tránh tâm nhà
Phong thủy xem tâm nhà là "trái tim" của ngôi nhà, đặt nhà vệ sinh ở đây bị coi là làm ô uế cả nhà. Lý do thực tế: phòng ở giữa thường không có cửa sổ, thông gió kém, mùi và hơi ẩm lan ra mọi phía. Đường ống thoát nước phải đi xuyên qua sàn ở giữa nhà, khi tắc hay rò rỉ rất khó sửa.
Tránh đối diện cửa chính
Cửa chính là nơi đón khí vào nhà, theo quan niệm thì không nên để khí tốt gặp ngay uế khí. Thực tế, khách vừa bước vào đã nhìn thấy nhà vệ sinh thì rất kém tế nhị. Luồng gió từ cửa chính thổi thẳng vào cũng dễ đẩy mùi ra khắp phòng khách.
Tránh đối diện hoặc sát cửa bếp
Bếp thuộc Hỏa, nhà vệ sinh thuộc Thủy, dân gian cho là đặt đối nhau thì Thủy Hỏa xung khắc. Về vệ sinh, đây là điều kiêng có lý nhất: vi khuẩn, ruồi và hơi ẩm từ nhà vệ sinh có thể theo không khí sang khu chế biến thức ăn. Nếu nhà chật, ít nhất hai cửa không nên mở thẳng vào nhau.
Tránh đối diện cửa phòng ngủ và đầu giường
Theo quan niệm, uế khí đi thẳng vào phòng ngủ ảnh hưởng đến sức khỏe. Thực tế, tiếng xả nước ban đêm, mùi và hơi ẩm thấm qua tường dễ làm người nhạy cảm khó ngủ. Đầu giường dựa vào tường có bồn cầu hay ống thoát phía sau cũng nên tránh vì cùng lý do tiếng ồn và ẩm.
Tránh đặt trên bàn thờ hoặc trên bếp ở tầng trên
Với nhà nhiều tầng, nhà vệ sinh tầng trên không nên nằm ngay trên phòng thờ hay bếp tầng dưới. Phong thủy coi đó là bất kính với tổ tiên và làm ô uế nơi nấu ăn. Lý do kỹ thuật rất rõ: ống thoát chạy qua trần, chỉ một mối nối rò rỉ là nước thải nhỏ xuống ban thờ hoặc nồi niêu. Để sắp xếp tổng thể các phòng trong nhà cho hợp lý, bạn có thể xem mục phong thủy bố trí không gian nội thất.
Hướng đặt bồn cầu
Quan niệm phổ biến là bồn cầu không nên quay về phía bàn thờ, cửa chính hay đúng hướng tốt của gia chủ. Cũng không nên đặt bồn cầu đối diện thẳng cửa nhà vệ sinh, để khi mở cửa không nhìn thấy ngay. Xét về kỹ thuật, nên đặt bồn cầu gần trục ống đứng để ống thoát ngắn, đủ độ dốc, ít tắc. Hãy bàn với thợ trước khi đổ sàn, vì dời vị trí bồn cầu sau khi hoàn thiện rất tốn kém.
Chọn màu sắc và vật liệu
Dân gian xếp nhà vệ sinh vào hành Thủy, nên hay chọn màu trắng, xám nhạt, xanh dương nhạt, kem. Những màu này cũng có lợi là dễ thấy bẩn để lau dọn kịp thời và làm căn phòng nhỏ trông rộng hơn. Về vật liệu:
- Gạch lát sàn chống trơn: sàn ướt là nơi người già, trẻ nhỏ hay trượt ngã.
- Chống thấm kỹ sàn và chân tường: thấm là nguyên nhân chính làm tường phòng bên cạnh bị ố, bong sơn.
- Cửa nhôm, nhựa thay cho gỗ thường: gỗ gặp ẩm lâu ngày dễ cong vênh, mục chân cửa.
- Trần chịu ẩm: trần thạch cao thường gặp hơi nước dễ ố, nên chọn loại chịu ẩm hoặc trần nhựa.
Cách hóa giải khi nhà đã lỡ đặt sai
Phần lớn nhà phố, căn hộ không đổi được vị trí nhà vệ sinh. Những cách sau vừa là "hóa giải" theo quan niệm, vừa cải thiện thật sự chất lượng sống:
- Luôn đóng cửa và đậy nắp bồn cầu khi không dùng, theo quan niệm là giữ uế khí ở trong, thực tế là giảm mùi và giọt bắn khi xả nước.
- Lắp quạt hút, mở cửa thông gió để hơi ẩm thoát ra ngoài, hạn chế nấm mốc ở góc tường và ron gạch.
- Đặt một chậu cây chịu ẩm như lưỡi hổ, trầu bà nếu có ánh sáng, tạo cảm giác tươi mát.
- Dùng đèn đủ sáng, phòng tối và ẩm là điều kiện để rêu mốc phát triển.
- Che tầm nhìn bằng bình phong, rèm hoặc đổi chiều mở cửa nếu cửa nhà vệ sinh đối diện cửa chính, cửa bếp.
Ngoài ra còn những cách dùng vật phẩm, muối hột, đá thạch anh mà nhiều người áp dụng, được tổng hợp trong bài hóa giải sát khí cho nhà bếp và nhà vệ sinh.
Câu hỏi thường gặp
Nhà vệ sinh trong phòng ngủ có sao không?
Căn hộ hiện nay hầu hết có nhà vệ sinh riêng trong phòng ngủ. Chỉ cần cửa không mở thẳng vào giường, có quạt hút và luôn đóng cửa là đủ. Nếu cửa nhìn thẳng giường, có thể kê lại giường hoặc dùng rèm che.
Nhà ống chỉ đặt được nhà vệ sinh giữa nhà thì làm sao?
Với nhà ống hẹp, nhà vệ sinh giữa nhà thường đi kèm giếng trời hoặc cầu thang. Nên ưu tiên ống thông hơi đưa thẳng lên mái, quạt hút công suất đủ và giữ khô ráo. Theo quan niệm, đặt thêm cây xanh và đèn sáng cũng giúp cân bằng.
Có nên treo gương trong nhà vệ sinh?
Được. Gương trong nhà vệ sinh là bình thường, chỉ nên tránh gương đối diện thẳng cửa ra vào. Nên chọn gương có lớp chống mờ, chống ẩm để dùng lâu.
Mơ thấy nhà vệ sinh có liên quan đến phong thủy nhà không?
Giấc mơ là chuyện khác, không phản ánh vị trí nhà vệ sinh thật. Nếu tò mò, bạn có thể đọc phần giải mã mơ thấy nhà vệ sinh theo quan niệm dân gian.
Lời kết
Sạch sẽ, khô ráo, thông thoáng và kín đáo là bốn điều mà cả phong thủy lẫn kỹ thuật xây dựng đều đồng ý. Nếu đang xây nhà, hãy cân nhắc các nguyên tắc về vị trí nhà vệ sinh hợp phong thủy ngay từ bản vẽ. Nếu nhà đã xong, những cách hóa giải đơn giản trong bài đủ để căn phòng nhỏ này không còn là nỗi lo.
